Groen is het nieuwe goud, zegt men weleens in het Nederlands. Maar er zijn ook genoeg groene woorden en gezegden uit andere talen die we kunnen lenen. We zijn het er tenslotte allemaal over eens dat het slecht is om voedsel te verspillen. Maar gebruik jij ook brood om de restjes saus van je bord te vegen? Daar is namelijk een Italiaanse uitdrukking voor. De waardering voor verhalen achter oneffenheden in oude voorwerpen wordt vereerd in het Japanse lexicon. Voor iedereen die duurzaam wil reizen valt er veel te leren van andere talen. Hier zijn acht woorden en uitdrukkingen die in elk woordenboek zouden moeten staan.

Zhuǎn sòng (Mandarijn) 

vrouw doet kleren in een doos om te doneren

Hebt je een oude trui die maar stof ligt te vergaren in je kledingkast? Gooi hem niet zomaar weg, maar geef hem door aan iemand die hem misschien zal koesteren. Dat is de gedachte achter de Mandarijnse uitdrukking zhuǎn sòng. De meest passende Nederlandse versie is wellicht ‘iets doorgeven’ (een afdankertje, maar dan in de positieve zin van het woord). Het verschil is dat zhuǎn sòng gaat over het doorgeven van cadeaus die je zelf hebt gekregen. Weggeven voelde nog nooit zo groen!

Fare la scarpetta (Italiaans)

een bord met wat tomatensaus en een stukje brood om het bord mee schoon te vegen

Soms is een gerecht zo verrukkelijk dat je niet opgeeft tot de laatste hap. In Italië gebeurt dat zo vaak dat het zelfs een eigen naam heeft: fare la scarpetta. Concreet betekent het dat je je bord ontdoet van de laatste restjes saus met een stukje brood. In een wereld van kolossale voedselverspilling is het geen slechte zaak om je bord leeg te eten (of vegen). En dat is wellicht extra moeilijk te weerstaan als je een heerlijk vers bord bolognese krijgt voorgeschoteld…

Kintsugi (Japans)

afbeelding van een gebarsten schaal met goud geschilderde barsten

We hebben allemaal wel een oud, gehavend voorwerp dat we maar niet kunnen loslaten. En waarom zouden we? Volgens de Japanse filosofie van kintsugi is de geschiedenis ervan iets om te waarderen. In plaats van te proberen eventuele gebreken te verhullen, leert kintsugi ons het onvolmaakte te omarmen. Probeer dat gebarsten bord dus eerst te repareren voordat je het in de prullenbak gooit. Het vertelt tenslotte een verhaal.

Drogie jest tanie (Pools)

vrouw winkelt in een boetiek

Een goedkope jas halen bij een winkelketen lijkt misschien een goede deal… totdat je hem twee keer draagt en hij uit elkaar valt. Dat is het moment waarop een Pool drogie jest tanie zou zeggen. Grofweg vertaald betekent dat ‘duur is goedkoop’, of zoals wij zouden zeggen ‘goedkoop is duurkoop’. Met andere woorden: soms is een investering goedkoper op de lange termijn. Zorg er wel voor dat je het bonnetje bewaart.

Buen vivir (Spaans uit Zuid-Amerika)

afbeelding van een man die met zijn rug tegen een boom uitrust

Dit komt oorspronkelijk van het Quechua-volk in de Andes, die het sumak kawsay noemen. In het Spaans wordt het buen vivir genoemd. Maar wat betekent het? Het is een heel wereldbeeld dat gebaseerd is op ecologisch evenwichtige acties waarbij de gemeenschap centraal staat. Het zoeken naar harmonie met de natuur en de mensen om je heen is hierbij essentieel. Goed leven, de losse vertaling van buen vivir, gaat over verder denken dan jezelf.

Waldeinsamkeit (Duits) 

afbeelding van een persoon die alleen door het bos loopt

Alleen zijn in een bos is de basis geweest van menig horrorfilm. Maar als de zon door de bladeren van de bomen schijnt is er geen beter gevoel denkbaar. In het Duits is alleen zijn in het bos, ofwel Waldeinsamkeit, de ultieme meditatie. Het is het gevoel van vrede met het universum, ver weg van de drukte van het moderne consumptieleven. Tevens dient het als een mooie herinnering aan hoe belangrijk tijd in de natuur is voor ons geestelijk welzijn. Oké, totdat je verdwaalt misschien.

Tingo (Rapa Nui)

afbeelding van verschillende objecten, waaronder borden, een kaart, gereedschap, een asbak, een theekopje, een borstel en een marmeren figuurtje

Verminderen, hergebruiken, recyclen: dat zijn de leidende principes van milieuvriendelijkheid. Op Paaseiland is hergebruik, of liever gezegd lenen, ingebakken in de cultuur. Spullen kunnen lenen van je buren is immers altijd handig. Maar tingo, zoals het in de plaatselijke taal heet, gaat net een stapje verder. Het betekent dat je steeds één ding neemt totdat je praktisch het hele huis van iemand hebt overgenomen. Wees de volgende keer dus minder bescheiden als je een kopje suiker nodig hebt.

Merak (Servisch)

een vrouw loopt door een leeg veld omringd door hoog gras

Een wandeling in het park, fluitende vogels: het zijn vaak de eenvoudige dingen die ons het meeste plezier verschaffen. Dat is de boodschap van het Servische woord merak. Ze geven ons een gevoel van eenheid met het universum. En in een wereld van overconsumptie is het een herinnering dat de kleine geneugten in het leven vaak de beste zijn — en bovendien gratis! Als het je allemaal even te veel wordt, denk dan aan deze Servische wijsheid (en gooi je online winkelmandje leeg).

Ontvang reistips en inspiratie direct in je inbox. Meld je aan voor de nieuwsbrief.

Comments

comments